Apartman Aidatı Nasıl Belirlenir? İşletme Projesi ve Adil Paylaşım

Aidat, apartman yaşamının en çok tartışılan konusudur; oysa kuralları kanunda bellidir. Doğru hazırlanmış bir işletme projesi, aidat tartışmalarının neredeyse tamamını ortadan kaldırır.

Aidatın Dayanağı: İşletme Projesi

Yönetici her yıl, binanın tahmini gelir ve giderlerini gösteren bir işletme projesi hazırlar (KMK m.37). Projede kapıcı ve personel maaşları, elektrik-su-doğalgaz gibi ortak tüketimler, asansör ve hidrofor bakımları, sigorta primleri ve beklenmedik giderler için ayrılan avans yer alır. Proje kat maliklerine tebliğ edilir; yedi gün içinde itiraz edilmezse kesinleşir.

Kim Ne Kadar Öder?

Kural olarak kapıcı, kaloriferci, bahçıvan ve bekçi giderlerine kat malikleri eşit olarak; diğer tüm giderlere ise arsa payı oranında katılır (KMK m.20). Yönetim planında farklı bir paylaşım kararlaştırılmışsa o uygulanır. 'Zemin kattayım, asansör kullanmıyorum' gibi gerekçelerle ortak gider borcundan kaçınmak kanunen mümkün değildir.

Aidatını Ödemeyene Ne Yapılır?

Ödemeyen malik, aylık yüzde beş gecikme tazminatıyla birlikte icra yoluyla takip edilebilir. Süreklilik gösteren borçlarda yöneticinin dava ve icra takibi başlatması hem hakkı hem görevidir; aksi durumda borç yükü düzenli ödeyen komşulara biner.

Sağlıklı tahsilatın sırrı sürecin kurumsal işlemesidir: banka üzerinden takip, otomatik hatırlatma, yazılı ihtar ve gerekiyorsa hukuki adım. Kişisel ilişkilerin gölgesinde kalan tahsilat, binayı bakımsızlığa sürükler.

Aidatı Düşük Tutmak Her Zaman İyi mi?

Görünüşte cazip olan düşük aidat, çoğu zaman ertelenen bakım demektir: boyanmayan cephe, yenilenmeyen hidrofor, biriken çatı sorunları. Ertelenen her bakım, birkaç yıl sonra kat maliklerine toplu ve büyük bir masraf olarak döner. Doğru soru 'aidat ne kadar düşük' değil, 'bütçe şeffaf mı ve binanın ihtiyacını karşılıyor mu' olmalıdır.